Zasada równości kobiet i mężczyzn została określona w Wytycznych dotyczących realizacji zasad równościowych w ramach funduszy unijnych na lata 2021-2027.

Oznacza ona uwzględnienie potrzeb, sytuacji oraz doświadczeń kobiet i mężczyzn na każdym etapie przygotowania, realizacji i rozliczania projektu.

Jej celem jest zapewnienie równych możliwości korzystania ze wsparcia oraz przeciwdziałanie nierównościom wynikającym ze stereotypów, barier społecznych lub organizacyjnych.

W projektach współfinansowanych ze środków UE należy przeanalizować:

• czy planowane działania mogą w różny sposób oddziaływać na kobiety i mężczyzn,
• czy istnieją bariery utrudniające którejś z grup udział w projekcie lub korzystanie z jego rezultatów.

Na czym polega realizacja zasady

Ważne:

Realizacja tej zasady nie oznacza, że w każdym projekcie liczba kobiet i mężczyzn musi być identyczna.

Projekt powinien:

• zapewniać równy dostęp do oferowanego wsparcia,
• uwzględniać potrzeby obu płci (jeśli są istotne dla projektu),
• przyczyniać się do ograniczenia zidentyfikowanych nierówności, jeśli takie występują.

Projekt nie powinien:

• prowadzić do nierównego traktowania ze względu na płeć,
• utrwalać stereotypów dotyczących ról kobiet i mężczyzn,
• prowadzić do nierówności w wynagradzaniu kobiet i mężczyzn,

Jak realizować tę zasadę w projekcie

Realizacja tej zasady może polegać między innymi na:

• prowadzeniu rekrutacji z wykorzystaniem neutralnego i niedyskryminującego języka,
• stosowaniu rozwiązań ułatwiających łączenie życia zawodowego i prywatnego,
• zapewnieniu równego dostępu do szkoleń, doradztwa i innych form wsparcia,
• promowaniu udziału płci niedostatecznie reprezentowanej w danym obszarze,
• eliminowaniu stereotypowych przekazów w materiałach informacyjnych i promocyjnych,
• podejmowaniu działań ograniczających nierówności na rynku pracy.

Standard minimum – projekty EFS+

W projektach finansowanych z EFS+ ocena spełnienia zasady równości kobiet i mężczyzn odbywa się z wykorzystaniem tzw. standardu minimum.

Polega ona na sprawdzeniu, czy we wniosku o dofinansowanie prawidłowo:

• przeprowadzono analizę sytuacji kobiet i mężczyzn,
• zaplanowano działania odpowiadające na zidentyfikowane potrzeby,
• określono rezultaty uwzględniające zasadę równości,
• wskazano sposób monitorowania efektów projektu.

Szczegółowe wymagania dotyczące standardu minimum są określone w załączniku nr 1 „Standard minimum” do Wytycznych dotyczących realizacji zasad równościowych w ramach funduszy unijnych na lata 2021-2027.

Projekt neutralny

Niektóre projekty (część projektu, produkt, usługa) – ze względu na swój charakter – mogą zostać uznane za neutralne względem tej zasady. Wymaga to jednak odpowiedniego uzasadnienia we wniosku o dofinansowanie.

Uwaga:

1. W projektach współfinansowanych z EFS+ nie ma możliwości uznania projektu za neutralny.
2. Istnieją wyjątki od stosowania standardu minimum – określone w Wytycznych (dokładnie opisane w Standardzie minimum) – ich zastosowanie wymaga odpowiedniego uzasadnienia we wniosku o dofinansowanie oraz zaplanowania innych działań zapewniających przestrzeganie tej zasady.
3. Neutralność określonego produktu projektu lub usługi nie zwalnia ze stosowania standardów dostępności dla realizacji pozostałej części projektu, dla której standardy będą mieć zastosowanie.

Zobacz więcej: Kiedy projekt może być neutralny  LINK

Przykłady dyskryminacji kobiet i mężczyzn

Dyskryminacja ze względu na płeć to nierówne traktowanie, wykluczanie lub ograniczanie możliwości ze względu na płeć.

Przykłady:

• stereotypowe przedstawianie ról kobiet i mężczyzn (np. dziewczynki bierne, chłopcy aktywni),
• „szklany sufit” – niewidzialne bariery utrudniające awans kobietom,
• stereotyp „męskich” i „kobiecych” zawodów,
• kierowanie ofert pracy wyłącznie do jednej płci,
• różne wymagania dla kobiet i mężczyzn na tym samym stanowisku,
• różnice w wynagrodzeniach kobiet i mężczyzn.

Przykłady dobrych praktyk

• rekrutacja do projektu: ogłoszenia i formularze rekrutacyjne są przygotowane neutralnym językowo sposobem i zachęcają do udziału zarówno kobiety, jak i mężczyzn
• organizacja szkolenia: godziny szkoleń i spotkań są dostosowane do potrzeb osób łączących obowiązki zawodowe i rodzinne
• materiały informacyjne i promocyjne: materiały nie utrwalają stereotypów dotyczących ról kobiet i mężczyzn,
• zatrudnianie personelu: rekrutacja do zespołu opiera się na kompetencjach i przejrzystych kryteriach. Ogłoszenia o pracę nie zawierają wymagań ani sformułowań sugerujących preferowanie określonej płci,
• szkolenia i rozwój: kryteria udziału w szkoleniach są takie same dla wszystkich uczestników i uczestniczek projektu,
• infrastruktura: tworzona infrastruktura uwzględnia potrzeby kobiet i mężczyzn, np. w obiekcie przewidziano odpowiednią liczbę sanitariatów oraz pomieszczenie opieki nad dzieckiem.

Dlaczego to ważne

Uwzględnienie zasady równości kobiet i mężczyzn pozwala tworzyć projekty:

• lepiej dopasowane do potrzeb odbiorców projektu,
• bardziej skuteczne,
• przynoszące trwałe efekty społeczne i gospodarcze.

Zobacz więcej: Jak stosować zasady równościowe i prawa podstawowe w projekcie? LINK